АҚИҚАТ

«Өзекті жанға бір өлім» деген сөз бар қазақта. Яғни, әрбір тірі жан түптің түбінде міндетті түрде ажалдың дәмін татады. Ажалдан ешкім де қашып құтыла алмайды. Бәріміздің басымызға ерте ме, кеш пе міндетті түрде келетін сол ажал, яғни өлім туралы шындап ойланып көрдік пе? Өкініштісі сол, адамдардың 99 пайызы өлімді тек ажал иегінің ұшына келгенде ғана ойлайды. Осыған қарап, ажал дегеннің адамдар үшін қараңғы түнек сияқты мүлдем белгісіз құбылыс екенін түйсінуге болады. Ал белгісіздік әдетте үрей мен қорқыныш туғызатыны белгілі.

Сана мәңгілік

Адамдардың өлімнен неліктен қорқатыны белгілі болды, яғни ажал деген адам үшін белгісіз жұмбақ құбылыс екен, ал білмеген нәрсенің бәрі күмән мен күдік, қорқыныш пен үрей туғызатыны түсінікті жай. Бір ғұламаның айтқан «білім – жарық нұр, надандық – қараңғы түнек» дегенінің ақиқат екенін өмір үнемі көрсетуде.

Адамдармен арадағы қарым-қатынасыңыздың сіздің бұл дүниедегі және өлгеннен кейінгі ақыреттегі жағдайыңызды анықтайтын ең басты фактор болып табылатынын білесіз бе? Өкінішке орай, адамдардың 99 пайызы бұл жайдан бейхабар. Осы білімсіздік олардың айналасындағы жандармен қарым-қатынасқа жете көңіл бөлмеуіне, сол арқылы екі дүниедегі жағдайын ауырлатуларына үлкен әсерін тигізіп жатады.

Бір күн ұрыс шыққан үйден, 40 күн несібе кетеді

Қазақта осындай мақал бар, бірақ та бүгінгі адамдардың көбі бұндай мақалдың барылғын да біле қоймайды. Көп адамдар үшін ұрыс-керіс үйреншікті әдетке айналып кеткені қашан. Мен Атбасар қаласында бес қабатты үйдің бесінші қабатында тұрдым. Менің астымдағы төртінші қабатта тұратын орта жастағы орыс ұлтының отбасы арасында күнде ұрыс-керіс шығып жататын. Олардың айқайы маған анық естіліп тұрады. Кейінірек бірқатар мекемелерде қызметтер атқардым, сол мекемелердің басшылары тарапынан да үнемі айқай-шу, ұрыс-керіс болып тұратын.

Әр адамның бір осал, яғни әлсіз жері болады. Сол осал тұсын дөп басып табу арқылы алаяқтар оны өз дегендеріне көндіріп, өзіне де, өзгелерге де залалын тигізетін жаман нәрселер жасатып жатады. Десе де, бұндай әлсіз буын барлық адамдарда бірдей емес, біреулерде көбірек, енді біреулерде азырақ, ал жекелеген адамдарда ондай әлсіз буын деген, тіпті жоқ. Бұның себебі неде?

Діндегі тыйым салудың астарында не бар?

Адамның бойындағы әлсіздік, осалдық қайдан пайда болады? Осы сауалға жауап тапсақ, пенденің әлсіз буынының қайдан шығатынын және оның қаншалықты деңгейде екендігін, ең бастысы бұл осалдықтан қалай құтылуға болатынын біле аламыз. Бұл осалдықты білу не береді дегенге келсек, ол барша адамдардың өміріне тікелей әсерін тигізеді, сондықтан оны білу және ондай осалдықтардан құтылу әрекеттерін жасаудың әрбір адам үшін өте зор маңызы болады.

Жасыратыны жоқ, өзіміз екі аяқты адам атты тіршілік иесі болсақ та, көбіміз ешқашан «адам қалай жаратылды?» деген сауал туралы ойламай тірлік кешеміз. Бала кезімізде мектепте биология пәнінен оқыған «адам эволюциялық үрдістер арқылы маймылдан пайда болды» деген ақылға онша қона қоймайтын жайлармен осы сауалға жауап тапқандай сезінетініміз бар. Ал дінге бет бұрғандар «адамды Алла саз балшықтан жасады» деген аятты санасына сіңіріп, бұл сауалға толық жауап табылғандай сезінеді.

Адамның жаратылысы туралы

Бұл мәселе туралы материалистік ғалымдардың түсінігі бәрімізге жақсы белгілі. Тіршілік өздігінен кездейсоқ пайда болып, эволюциялық даму жолымен қарапайымнан күрделіге қарай жылжыды. Адамның арғы тегі адамға ұқсас маймылдар, дейді ғылым. Ертеректе бұл теорияға бәріміз күмәнсіз сенсек, кейін келе ғылым дамып, микробиология, генинженериясы сияқты жаңа салалардың шығуымен алдымыздан көптеген жауабы жоқ күмәнді сауалдар пайда болды. Ондай сауалдарға қазіргі ғылым жауап бере алмай отыр.

Адамдардың 99 пайызы «мен не үшін өмір сүріп жатырмын, өмірімнің мәні неде, менің міндетім қандай?» деген сауалдарды ойлап бас ауыртпай, өмір ағымымен ойсыз ағып, тірлік кешеді. Қасиетті Құранда айтылғандай, шындығында Алла өмірді жәй ермек, ойыншық үшін жаратпаған. Сонда өмірдің мәні неде?

Жаратушы адамдарды не үшін жаратты?

Құранда «Мен жын мен адамзатты Өзіме құлшылық етулері үшін жараттым» деген аят бар. Бұның өзі адам атты екі аяқты саналы пенденің жалғыз мақсаты мен міндеті – АЛЛАҒА ҚҰЛШЫЛЫҚ ЕТУ екендігін көрсетеді. Яғни, адам өмірінің ең басты мәні – Жаратқанға құлшылық ету, яғни қызмет ету десек, ақиқат осы болады.

Адамдардың 99 пайызы өздерін тәнбіз деп санайды және өмірлерін тәнмен байланыстырады. Олардың пайымынша: өмір деген тәніміз арқылы айналаны сезіну, қоршаған ортамен тән арқылы байланыста болу, бір сөзбен айтқанда тән арқылы ойлау, сезіну – осының бәрі өмір деп аталады. Ал тән өлген кезде өмір де мәңгіге өшіп жоғалады. Қазіргі адамзат қоғамында болып отырған түрлі қиындықтардың бәрінің ең түпкі және негізгі себебі де дәл осында, яғни адамдардың өздерін тәнбіз деп санауында болып тұр.

Адамды алжастыратын қуат

Адам неге өзін тәнмін деп санайды? Шынын айтқанда өмірді өздігінен кездейсоқ жаратылған деп түсінетін материалистерден бастап, ислам, христиан сияқты дәстүрлі діндерді ұстанатындарға дейінгі топтағы пенделердің бәрінің ұстанымдары бір-бірінен онша алшақ кетпейді. Материалистер адам материалдық элекменттердің қоспасынан құралған тән деп санаса, дәстүрлі діндерді ұстанушылар да тәнді адамның негізгі құрылымы ретінде қабылдайды.

Адамның жаратылуы туралы ғылыми және діни түсініктің арасында аспан мен жердей үлкен айырмашылық бар. Кеңес заманында атеистік түсінік үстем болып тұрған кезде, тіршілік кездейсоқ өздігінен пайда болып, эволюциялық даму арқылы саналы адам жаратылды деген ұғым санамызға терең сіңген еді. Дегенмен де, соңғы кезде  адамдардың арасында дінге бет бұрғандар қатары көбейіп, адам эволюциялық даму жолымен хайуандардан, оның ішінде маймылдан пайда болды деген ғылыми түсінікті теріске шығарушылар көбейді.

Адамның пайда болуы

Дәстүрлі діндердің бәрінде адамды Құдай жаратты деген ұстаным берік қалыптасқан. Бірақ та, дәстүрлі діндердің қасиетті кітаптарында жаратылыс, оның ішінде адамның жаратылуы туралы деректер мардымсыз аз. Мәселен, Құранда адамды Алла топырақтан жаратты деген бірнеше аяттар ғана бар. Қалай, қайтіп жаратты – ол жағы беймәлім.

Егер сіз айналаңызға ақыл көзімен ойлана қарайтын болсаңыз, барлық табиғат құбылыстарының қатаң заңға, жүйеге бағынатынын бағамдар едіңіз. Күн мен түннің, қыс, көктем, жаз, күздің алмасуы – бәрі де қатаң табиғат заңы шеңберінде жүзеге асады. 70-80 жыл ғана жасайтын адам үшін жыл мен жыл мезгілдерінің, ары кеткенде ғасырлардың алмасуы ғана шынайы болып сезіліп, оның арғы жағындағы дәуірлердің алмасуы жәй ғылыми гипотеза секілді көрінері анық. Бірақ та, адам 70-80 жыл емес, 100 мың, тіпті миллион жыл жасайтын болса, дәуірлер алмасуының да куәсі болар еді. Яғни, дәуір алмасуы – бұл табиғат заңы шеңберінде жүзеге асатын ұдайы алмасып келіп отыратын құбылыс.

Кали юга немесе темір ғасыры

Қазір біз өмір кешіп жатқан дәуір – Кали юга немесе темір ғасыры деп аталады. Жалпы, жыл мезгілдері сияқты төрт дәуір бар. Олар: сатья юга (алтын ғасыр), трета юга (күміс ғасыр), двапара юга (мыс ғасыр) және кали юга – темір ғасыры. Алтын ғасырда адамдардың бойы 25-30 метр болып, 100 мың жыл өмір сүреді екен. Біз үшін бұл ертегі сияқты, дегенмен ол шынайы шындық. Келесі трета югада адам бойы 10 метрге дейін аласарып, өмір жасы он есеге қысқарады, яғни 10 мың жыл өмір сүреді. Ал двапара югада адамдардың бойы 3-4 метрге дейін аласарып, өмір жасы 1000-ға дейін кемиді.

Кеңес заманында адамдардың тоқсан пайыздан астамы құдайсыз атеистер еді. Қазір керісінше болып тұр. Мешіттер қатары уақыт өткен сайын көбейіп, дінді ұстанатындар саны артуда. Басқаны былай қойғанда, тіпті мектеп жасындағы балалардың арасында намаз оқып, ораза ұстайтындар аз емес. Дегенмен де, діндарлар қатары көбейгенімен, шынайы діннің не екенін түсінбейтін, яғни надан жандар да өте көп.

Құдай туралы сұрайтын уақыт келді

Сіз кез келген имам-молдадан Алла туралы сұраңызшы, жарытып ешқандай толымды жауап ала алмайсыз. «Алланың мекені, тұрпаты жоқ, Ол ешкімге ұқсамайды, Оны ақылмен түсіну мүмкін емес» деген сияқты бұлыңғыр бұлдыр жауапты ғана естисіз. Одан сіз де, айтып тұрған имам-молда да ешқандай түсінік ала алмасы анық. Ал өзіміз құлшылық етіп жүрген Құдай туралы ештеңе білмесек, онда Оған қалай сеніп, құлшылық ете аламыз?

Қасиетті Құранда Алланың 99 сыйпаты, яғни есімі берілген. Бірақ бұл Жаратқанның барлық сыйпаты 99-бен шектеледі деген сөз емес. Оның сыйпаттары шексіз көп және санап тауысу еш мүмкін емес. Дегенмен де, Алланың барлық сыйпаттарын немесе қасиеттерін білу адамға қажет те емес, ең бастыларын, өз өміріне, болашағына ықпалын тигізетіндерін білсе жеткілікті. Біз баяндағалы отырған Алланың сыйпаты – адам үшін аса маңызды және кез-келген пенде міндетті түрде Жаратқанның ол сипатымен ұшырасады.  Ол – АЖАЛ.

Адамдар неге ажалдан қорқады?

Веда ілімінің қайнары саналатын Бһагавад Гитада Жаратқан Өзінің адамдарға ажал бейнесінде келетіні айтылады.  Егер ажал, яғни өлім Алланың бір сыйпаты болса, одан адамдар неге сонша қорқады? Жалпы, барша тіршілікті жаратқан Алладан қорқу дұрыс па? Ол Жаратушы, яғни барша тіршіліктің Әкесі емес пе. Ендеше әкесінен ұрпағы неге қорқуы қажет?