АҚИҚАТ

Интернетте орыс тілінде сайт жасауды үйрететін курстар жетіп артылады. Қазақ тілінде ондай курстарды әлі кездестірген емеспін. Әрине, кәсіби жоғары деңгейде сайт жасау үшін һтмл кодты түсініп, тек түсініп қана қоймай оны жазуды меңгеру қажет. Бұл өте күрделі және біраз уақытты қажет ететін шаруа. Дегенмен, қазір интернетте дайын движоктар аз емес, солардың көмегімен оп-оңай сайт жасауға болады.

Сайтқа деген қажеттілік барған сайын артып келеді

Қазіргі күні мемлекеттік органдарды былай қойып, кез-келген мекеменің өз сайты бар. Бала бақшаның, мектептің, тіпті коммуналдық қызмет көрсететін кәсіпорындардың сайттары жұмыс істейді. Сайт не үшін қажет? Сайт – бұл интернеттегі мекеменің, не жеке адамның мінбері. Мінберің болмаса сөйлей алмайсың, ешкімге дауысыңды естірте алмайсың. Яғни, өзіңнің қызметіңді, сататын тауарыңды, атқарып жатқан жұмыстарыңды халыққа көрсету үшін интернеттегі өз мінберің, яғни сайтың болуы шарт.

Қазақ тіліндегі сайттар саны да уақыт өткен сайын көбейіп келеді. Осыған орай, сайт жасаушыларға, оны жүргізушілерге деген сұраныс та арта түсуде. Алдағы уақытта бұл сұраныс көбеймесе, азаймайтыны анық. Бұдан сайт қызметінің болашағының зор екенін сезінуге болады.

Сайт арқылы ақша табуға бола ма?

Кәсіби деңгейде өз сайтыңызды жасап, жүргізетін болсаңыз, одан жақсы табыс табуға болады. Бірақ, сайтты жүргізген саң бірер айдан кейін табыс сізге ағылып келе салмайды. Алдымен сайттың рейтингін көтеріп, оқырмандар санын арттыру қажет. Күніне 1000, одан да көп оқырман кіретін деңгейге жеткен кезде сайтыңыз сізге ақырындап ақша түсіре бастайды.

Жыл санап бағасы шарықтап қымбаттап бара жатқан университеттерде оқып, жоғары білім алудың қажеті бар ма? Ақыл-есі дұрыс, заман ағымын бағамдай алатын әрбір жас бұған «жоқ» деп жауап берер еді. Өйткені, қазіргі заманғы жоғары білім беру жүйесінде оқып шыққан жастардың өмірден қиналмай орындарын тауып, кәсіби білікті маманға айналарына ешқандай да кепілдік те, сенім де жоқ.

Мамандықтың бәрі жақсы ма?

Кеңес заманында «мамандықтың бәрі жақсы» деген түсінік болатын. Ол кезде жұмыссыздық деген жоқ еді, кез-келген мамандыққа сұраныс жоғары болды. «Тесік моншақ жерде қалмас» дегендей, алып шыққан мамандығың өмірде міндетті түрде кәдеге жарап, күнкөрісіңе септігін тигізетін. Ал қазір заман мүлдем өзгерді.

Қазақстанда жоғары білім алып шаққандардың 50 пайыздан астамы өз мамандықтары бойынша қызметке орналаса алмайды екен. Қаптаған заңгерлер мен экономистер, қаржыгерлер, мұғалімдер мен дәрігерлер, инженерлер – еңбек нарығын аузы-мұрнынан шығара толтырды. Табақтай дипомдары бар, жұмысы жоқ қаңғып жүрген жастар көп.

Интернетті ХХІ ғасырдың ең ұлы жаңалығы десе артық айтқандық болмас. Қазіргі күні смартфон ұстайтын мектеп оқушысынан бастап, зейнеткерге дейін барлық адамдарға интернет қолжетімді. Бұның өзі ғаламторды тек ақпарат алу құралы болып қана қалмай, адамдар үшін аса қажетті басқа да сан түрлі қызметтерді атқаруына мүмкіндік беруде. Электронды әмияндар арқылы енді  интернет арқылы қалаған затынңды сатып алуыңа, сатуыңа, түрлі инвестициялық жобаларға қатысып, ақша табуыңа болады. Интернет әкелген ең үлкен жаңалықтың бірі – электронды ақша.

Криптовалюта жасау идеясы қалай шықты?

Интернетте жасалып, сонда әрекет ететін орталықсыздандырылған цифрлық валюта. Ол криптографиялық («құпия жазу»  деген сөзден шыққан, өзгертуге келмейтін таңбалар жиынтығы) технологиялармен қорғалған. Атауы да содан шыққан.  Бұл ақша бірліктерінің физикалық баламасы жоқ, олар тек виртуал кеңістікте ғана жүреді.
Қарапайым тілмен айтсақ, бұл онлайн-ойындағы тиын-теңгелерге ұқсайды, тек оны ойында ғана емес, ауқымдырақ мақсатта да қолдануға болады.

Криптовалюта немесе цифрлық ақша жасауға алғашқы қадамдар өткен ғасырдың 90-шы жылдары жасалған екен. Дегенмен де, алғашқы цифрлық ақша қолданыстағы мемлекеттік валюталармен бәсекелесе алмай, айналымнан тез шығып қалды. 1989 жылы Дэвид Шаум Digi Cash цифрлық валютасын шығарған болатын. Дегенмен, он жылдай уақыт аралығында бұл цифрлық валюта басқа да сол тұста дүниеге келген бірнеше  электронды ақшалармен бірге банкротқа ұшырап, тіпті оны шығарушылардың үстінен қылмыстық іс қозғалды.

Ақша билеген бүгінгі нарық заманындағы адамдардың 99 пайызы байлық ең басты бақыт деген түсінікте. Шындығында, байлық ешбір пендеге ешқашан бақыт әкелген емес және әкелмейді де. Тек байлықты орнымен, яғни Алланың разылығы үшін қайрымдылық істерге жұмсағанда ғана ол игілік әкеледі. Енді жан-жағыңызға назар аударып қараңыз: байлардың қайсысы Алланың разылығы үшін бар байлығын кедей-кепшікке, мұқтаж жандарға көмекке жұмсап жатыр?

Байлықты басты мақсат етпеңіз

Байлыққа жетуді өмірінің ең басты мақсаты етіп алған адамдар көп бүгінде. Олардың әңгімелері түгел ақша жайында, ойлайтын ойлары да ақша төңірегінде және іс-әрекеттері де түгел ақша табуға бағыттылған. Жалпақ тілмен айтқанда, ақша ондайлардың күндіз есінен, түнде түсінен кетпейді.

Осындай ақша ауруымен ауырған адамдардың бақытқа жеткенін өз басым көрген емеспін, керісінше ондайлар сараңдық деген жазылмас дертке ұшырап, содан өле-өлгенше зардап шегеді. Баспа қызметімен айналысатын үлкен кәсіпорынның қожайыныны білемін. Әлгі кісі баспаханасының ауласынан өзіне үш қабатты сәулетті сарай салдырып алған. Жанында гараждары бар.

Интернетті бүгінде жас баладан еңкейген қарияға дейін пайдаланады және ол жәй уақыт өткізуге қажетті ойын ойнайтын немесе түрлі ақпарат алатын құрал болудан қалды. Енді адамдар интернет арқылы жақсы табыс та таба алады. Әрине, ол үшін интернет арқылы табасы табуға жағдай жасайтын салалар бойынша кәсіби білім қажет. Сонымен бірге белгілі сомада ақша салу да керек. Дегенмен, интернетте еш ақша салмайтын және арнайы кәсіби білім мен біліктілікті қажет етпейтін салалар да бар.

Сеоспринт – ең қарапайым ақша табу тәсілі

Бұл жоба интернетте біраз жылдардан бері жемісті жұмыс жасап келеді және ол қарапайымдылығымен, сенімділігімен көпшілікке жақсы танымал болған. Сервисті қосымша табыс көзі етіп алғандар да, оны негізгі табыс көзіне айналдырғандар да бар және интернет бизнесте жақсы нәтижеге жеткен танымал онлайнбизнесмендердің көбі алғашқы қадамын осы жобадан бастаған.

Байлығы жағынан әлемде үшінші сатыда тұрған инвестор Уоррен Баффет кедей отбасынан шығып, өз ақылымен, қарым-қабылетімен байлыққа қол жеткізген. Ол екінші сыныпта оқып жүрген кезінде әкесі  тәтті сатып алуға берген тиынға алғашқы акцияны сатып алыпты. Арада бірнеше ай өткенде бағасы көтерілген акциясын сатып, тапқан алғашқы доллары болашақ миллиартарының іргетасы болады.

Күрделі проценттің құдыреті

Әлемге танымал ғұлама ғалым Альберт Эйнштейннің «күрделі процент – бұл әлемдегі ең құдыретті күш» деген сөзінің ақиқаттығын дәлелдейтін оқиғалар аз емес. Инвестиция арқылы, яғни ақшадан ақша жасау жолымен мол байлыққа жеткендердің бәрі Эйнштейннің осы қағидасын басшылыққа алып, бақуатты болғандар.

19-шы ғасырда бір ағылшын теңізшісі банкке 3 доллар ақшасын салады. Кейін теңізде жүрген  кезінде қазаға ұшыраған оның ұрпақтары арада жүз жылдан астам уақыт өткенде аталарынан қалған қағаз құжатты негізге алып, банктен мұраларын талап етеді. Осы уақыттың ішінде қарабайыр есеппен есептегеннің өзінде 3 доллар ақша 30 миллионнан асып жығылады екен. Ұзақ соттасқан теңізшінің ұрпағы банктен 30 миллион долларды өндіріп алады. Осылайша, аталары салған 3 доллар арада жүз жыл өткенде 30 миллионға айналып, ұрпақтарын байлыққа жеткізіпті.

«Бествей» халықаралық тұрғынүй кооперативі нарықта бес жылдан бері жемісті қызмет етіп келеді. Қазір кооператив Ресей, Қазақстан және Қырғызстан елдерінің азаматтарына қызмет көрсетуде. Баспана алу үшін пайызсыз займ беретін кооператив туралы блогымызда бұрынырқта жазған болатынбыз. Енді кооперативтің беретін жеңілдіктері жайында баяндамақпыз.  

Банк беретін ипотекалық кредитті қайтарғанда белгіленген графиктен ауытқу  өсімі бар айыппұл төлеуге ұшыратады. Егер сіз белгіленген мерзімнен сәл кешігіп қалсаңыз, онда сол үшін айыппұл өсімін төлеуге мәжбүр боласыз. Оған қоса, жыл сайын үйді қомақты сомаға сақтандырып отыруыңыз қажет болады. Ол да қосымша шығын. Оның үстіне  ақшаның құнсыздануына байланысты банк несиені қайта есептеу шарасын жүзеге асыруға құқылы.

Ал кооператив коммерциялық емес ұйым болып саналатындықтан, сіз қандай валютамен, қанша сома займ алсаңыз, соны ғана қайтарасыз. Егер белгіленген график  кестесіне сай ақша төлеуге шамаңыз жетпейтін болса, онда тұрғынүй кооперативі басшылығының атына өтініш жазып, 3 ай мерзімге каникул алуыңызға болады. Бұндай үш айлық каникул 10 жыл ішінде 3 рет беріледі.

Ең төменгі пайызбен кредит беретін «Тұрғынүйжинақбанкінен» ақша алғандар арасында жиі айтылып жататын мынадай  пікірге назар аударып көрелік. Бұл банкте сіз өз есепшотыңызды ашып, ақшаны жинақтауыңызға мүмкіндігіңіз бар. Депозит түрінде ашылатын бұл есепшоттағы ақша сіз алатын пәтер құнының жартсына жеткен кезде, банктен белгілі бір мерзімге қалған 50 пайыз жетпейтін соманы несие ретінде алуыңызға болады. Оның жылдық өсім пайызы 4-5 пайыз деңгейінде. Бір қарағанда банк  адамдардың баспаналы болуына қажетті жағдайлар жасап, көмектесіп жатқандай  әсер қалдырады. Дегенмен, істің мәніне назар аударып қарасаңыз, банктің өз қалтасын толтыру жайын көбірек ойлайтынын бағамдау қиын емес.

Осы банктен несие алғандардың пікіріне назар аударып көрелік.  Б. деген азамат «Тұрғынүйжинақбанкінен» 5 миллион теңге несие алғандығын айтады. Ол 10 миллионға пәтер сатып алмақ болады. 5 миллион жиған ақшасы бар екен. Содан «Тұрғынүйжинақбанкіне» барады. Олар 50 пайыз ақшаңыз болса, қалған жетпейтін 50 пайызды  5 пайыз жылдық өсіммен алуыңызға болады дейді. Қуанып кеткен Б. олардың шартына келісіп, жинаған 5 миллион теңгесін банкке салады. Содан қажетті құжаттарын тапсырып, комиссия мақұлдаған соң  кредитін алады. Қызығы сол, банк бұл салған 5 миллионды да, өздері берген 5 миллион теңгені де өз қаражаты сияқты есептеп, 10 миллион қылып шығарады. Сөйтіп банк 10 миллион теңгеден жылына 5 пайыз өсім алуды есептегенде, қайтаратын сома мөлшері екі есеге жуық далыйып өседі. «Ау, мен сендерден  10 миллион емес, 5 миллион ғана алып тұрмын ғой, қалғаны өз ақшам» дейді Б. Бірақ

Интернет бүгінде жәй уақыт өткізіп, түрлі ойындар ойнаумен, электронды хаттар жіберумен шектелуден қалды. Қазір шетелдік көптеген компаниялар өз бизнестерін түгел интернетке енгізіп, соның арқасында адамдар интернет арқылы табыс табу мүмкіндігіне ие болды. Интернетте ақша көп және ебін тапқан адам үйінде отырып-ақ мол табыс табуына мүмкіндігі бар. Мен сіздердің назарларыңызға интернет арқылы табыс табуға мүмкіндік беретін жаңа жобаны ұсынамын.

Криптохендс – тәуекелсіз табыс

Қолмен ұстауға келмейтін виртуалды ақша – криптовалюта қазір әлемнің барлық елдеріне кең таралып барады.  Басқа ақшалар сияқты алтынмен бекітілмеген электронды ақшаның құны соңғы жылдарда шарықтай өсіп, сол арқылы миллиондаған адам мол ақша тауып үлгерді.

Міне, сондай криптовалюталардың бірі – эвириум немсе қасқаша ЕТС деп аталатын криптовалюта. Бұл валютамен бірге криптоконтракт деп аталатын шарт іске қосылып, ол ақша нарығына үлкен жаңалық әкеліп отыр. Осы валютамен есеп айырыстыңыз екен, онда ол интернетте мәңгі сақталып қалады және оны ешкім, ешқашан өзгерте алмайды, оны бұзуға ешқандай хакердің қауқары жетпейді.

Қазір екінші деңгейлі банктерден ипотекалық кредит алуда көптеген қиындықтар бар. Ең алдымен, сіздің банк талабына сай алғашқы жарнаңыз болуы қажет. Ол бүгінде 30 пайыздан кем болмауы тиіс. Яғни, сіз 10 миллион теңгенің үйін алғыңыз келсе, кем дегенде 3 миллион теңге өз қаражатыңыз болуы керек.  Жақсы, сіз біраз жыл жұмыс істей жүріп сонша қаржыны жинадыңыз  делік, енді кредит алу үшін басқа да талаптарды орындауыңыз шарт болады.

Ең алдымен, сіздің табысыңыз  кредитті жабуға және өзіңізді асырауға толықтай жетуі тиіс. Бұлай болмаған жағдайда комиссия сіздің арызыңызды қанағаттандырмайды.  Ол үшін сіз жұмыс орныңыздан, зейнетақы қорынан банк талап еткен құжаттарды түгел тапсыруыңызға тура келеді. Соңғы кезде қосылған тағы бір шарт: сіз кем дегенде екі  сенімді кепіл беретін адам табуыңыз қажет. Яғни, ол адамдар егер сіз белгілі себептермен кредитті төлей алмаған жағдайда  оны сіз үшін төлеуге міндеттенеді.

Әрине, олардың бұл үшін айлық табыстары жеткілікті болуы тиіс. Бұндай сенімді кепіл табу қазір оңай шаруа емес. Кім сіз үшін басын тәуекелге байлап, кепіл болуға келіспек. Бұны жәй (далее…)